OPGRAVINGEN ACHTER DE GROTE KERK 25-06-2009

 

Vorig jaar kocht de Hervormde Gemeente een oud café Achter de Kerk met de bedoeling op die plaats een nieuw pand als kerkelijk centrum te realiseren. Hiervoor moest het oude pand gesloopt worden, wat inmiddels ook gedaan is. En je weet nu eenmaal als je in de oude binnenstad gaat bouwen dat er een archeologisch onderzoek moet plaats vinden. En dat is uiteraard niet alleen in Leerdam het geval, maar ook in elke andere plaats.

 

Hoewel het in november 2008 al duidelijk was dat dit onderzoek uitgevoerd moest worden, was realisatie kennelijk pas eind juni mogelijk. Toch wel een erg lange periode, die het bouwproces aanzienlijk vertraagde.

 

Inmiddels zijn archeologen drie dagen op de plaats van het gesloopte café aan het graven geweest en wel met resultaat. Als eerste werd aan de westzijde van het terrein een grafkist met een skelet gevonden, nog voorzien van een gedeeltelijk ingezakt deksel. Verder vond men een fundering van boomstammetjes en tenslotte meer oostelijk een stuk muur. Deze laatste daterend uit de 14e eeuw. Uiteraard moet dit alles nog verder onderzocht worden voordat er conclusies aan te verbinden zijn.

Het onderzochte terrein grenst noordelijk aan het vroegere "Schavet", een open riool dat tussen Vlietskant en Westwal liep op de perceelsgrens van de bebouwing aan de Kerkstraat en de Nieuwstraat, of er ook wel dwars door heen. Hoewel aan de hand van de kadastrale kaart uit 1822 de eerste indruk was dat de huizen Achter de Kerk op dit riool gebouwd waren, bleek dit uiteindelijk iets meer naar het noorden te liggen. Dit riool is al erg oud. In een koopakte uit 1779 wordt het al genoemd, terwijl een akte uit 1818 er de naam "stadsgruppel" aan gaf. Het riool was eigendom van degenen die er met hun bebouwing aan grensden. Zo ook de kerk. In 1856 besloten kerkmeesters een deel van dit Schavet achter de Grote Kerk voor eigen rekening te dempen en er een rioolbuis in aan te leggen. Iets dat al bij meerdere percelen was uitgevoerd.

 

Hoe de vondsten geïnterpreteerd moeten worden is nog niet helemaal duidelijk. Hoe is dit ene graf te verklaren? Is het de rest van een al eerder geruimd deel van de begraafplaats of was het een begraving buiten het eigenlijke kerkhof om wat voor reden dan ook? En wat was het voor een muur? Wellicht loopt deze nog door onder het aangrenzende pand op de hoek van de Fonteinstraat. De toestand van het terrein maakte het niet mogelijk om verder naar het oosten door te graven. We wachten nog even op de conclusies van de archeologen.

 

Wilt u nog meer lezen over het schavet? Kijk dan even bij "Publicaties" en verder bij "Schavet of schevet".

 

 

 

    

   De resten van een muur                                               De archeologen hard aan het werk.

 

     

   De resten van een kist met onder het ingezakte                Een fundering van boomstammetjes

   deksel een nog in tact zijnd skelet.

 

 

   Achter de Kerk 19-21: zo was het eerst.